Sınav Kaygısı
Sınav kaygısı, sınav veya değerlendirme sürecinde ortaya çıkan stres, endişe ve gerginlik halidir. Belirli düzeyde kaygı normaldir; ancak kaygı arttığında odaklanmayı zorlaştırabilir ve performansı olumsuz etkileyebilir. İyi haber: yönetmek ve azaltmak mümkündür.
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve değerlendirme yerine geçmez. Kaygı günlük yaşamı, uyku düzenini veya akademik işlevselliği belirgin etkiliyorsa profesyonel destek almak önemlidir.
Sınav Kaygısı Nedir?
Sınav kaygısı; sınav sonucuna dair endişe, başarısız olma korkusu, yetersizlik hissi veya başkalarının beklentilerini karşılayamama düşünceleriyle tetiklenebilir. Bazı kişiler sınav öncesinde yoğun stres yaşarken bazıları daha az etkilenir. Kaygı aşırı düzeye çıktığında dikkat dağınıklığı, odaklanma güçlüğü ve performans düşüşü görülebilir.
Dikkat ve odaklanma güçlüğü belirginse DEHB içeriği de yol gösterici olabilir. Kaygı sadece sınavla sınırlı değil, genel hayata yayılıyorsa anksiyete bozukluğu hakkında da okuyabilirsiniz.
Sınav Kaygısının Belirtileri Nelerdir?
Fizyolojik Belirtiler
- Kalp çarpıntısı
- Terleme
- Titreme
- Mide rahatsızlıkları
- Solunum problemleri
Psikolojik Belirtiler
- Konsantrasyon eksikliği
- Unutkanlık
- Huzursuzluk
- Endişe ve korku
Davranışsal Belirtiler
- Kaçınma davranışları (sınavdan kaçınma)
- İrritabilite
- Uyku problemleri
Sınav Kaygısı ile Baş Etme Yöntemleri
Nefes ve rahatlama teknikleri
Derin nefes egzersizleri, meditasyon veya gevşeme pratikleri bedensel gerginliği azaltmaya yardımcı olabilir.
Zihinsel hazırlık
Olumsuz düşünceleri daha gerçekçi ve destekleyici düşüncelerle değiştirmek kaygıyı azaltmada etkili olabilir.
Planlama ve çalışma düzeni
Düzenli çalışma, deneme sınavları ve kısa tekrarlar özgüveni artırabilir; belirsizliği azaltabilir.
Fiziksel aktivite
Düzenli hareket, stres seviyesini düşürmeye ve genel ruh halini desteklemeye yardımcı olabilir.
Sağlıklı yaşam tarzı
Uyku düzeni, dengeli beslenme ve ekran/kafein kontrolü kaygı yönetiminde küçük ama etkili farklar yaratabilir.
Profesyonel destek
Kaygı yoğunlaştığında bir uzmanla görüşmek; düşünce, duygu ve davranışları daha sağlıklı yönetmeye yardımcı olabilir.
Ne zaman destek alınmalı?
Sınav kaygısı haftalarca sürüyor, çalışma düzenini bozuyor, uyku/iştahı etkiliyor veya kaçınmaya neden oluyorsa bir uzmandan destek almak faydalı olabilir.
Yazar
Psk. Bilge Kılınçkaya
Son güncelleme: Şubat 2026
Sık Sorulan Sorular
Evet. Belirli düzeyde kaygı motivasyonu artırabilir. Ancak kaygı aşırı düzeye çıktığında performansı olumsuz etkileyebilir.
Çarpıntı, mide rahatsızlığı, titreme gibi bedensel belirtiler; odaklanma güçlüğü, unutkanlık, kaçınma ve uyku sorunları sınav kaygısına eşlik edebilir.
Birçok kişide bedensel gerginliği azaltarak sakinleşmeye yardımcı olabilir. Düzenli pratik yapmak etkiyi artırabilir.
Kaygı haftalarca sürüyor, ders çalışma düzenini bozuyor veya kaçınmaya neden oluyorsa profesyonel destek almak faydalı olabilir.
Bazı kişilerde sınav odaklı kaygı daha genel bir kaygı örüntüsünün parçası olabilir. İsterseniz anksiyete bozukluğu içeriğine göz atabilirsiniz.